جستجو پیشرفته

مقالات ذخیره شده

هنوز هیچ مقاله ای ذخیره نکرده اید!

مشاهده ی مطالب

پره اکلامپسی یا فشارخون بارداری

🖊️ تعریف بیماری: فشار خون بالا که از هفته ۲۰ بارداری به بعد ایجاد می‌شود و با تولد جنین به اتمام می‌رسد را پره اکلامپسی می گویند، گرچه ممکن است این بیماری تا ۶ هفته بعد از زایمان نیز ادامه داشته باشد.

🍎 تعریف طب سنتی:

 عوارضی که در دوران بارداری اتفاق می افتد، از مسائل مهم سلامتی مادران به حساب می آید. به دلیل اين که این عوارض، علاوه بر ایجاد مشکل برای مادر می توانند بر سلامت جنین نیز اثرگذار باشند.

یکی از مشکلات نسبتاً شایع در مادران حامله، ابتلا به فشار خون بالا در بارداری (پره اکلامپسی یا پرکلامپشی) می باشد. 

👨‍⚕️ تعریف طب مدرن:

فشار خون بالا که از هفته ۲۰ بارداری به بعد ایجاد می‌شود و با تولد جنین به اتمام می‌رسد را پره اکلامپسی می گویند، گرچه ممکن است این بیماری تا ۶ هفته بعد از زایمان نیز ادامه داشته باشد.در هر حال با ابتلای به این بیماری در هر زمانی از دوران بارداری یا پس از آن، مراجعه به پزشک متخصص در این زمینه ضروری است.

 افزایش فشار بارداری، در اکثر اوقات بدون علامت است. فشار خون ممکن است به آهستگی افزایش پیدا کند یا اینکه ناگهانی زیاد شود. چک کردن منظم فشار خون مادر از ضروریات مراقبت های دوران بارداری است چرا که اولین علامت پره اکلامپسی، افزایش فشار خون مادر است.

 فشار خون 90|140 یا بالاتر از آن، که دو بار توسط فرد متبحر تایید شده باشد، غیر طبیعی محسوب می شود و باید بررسی بیشتری شود.البته اگر مادر باردار از ابتدای بارداری تا قبل از هفته بیست دچار پرفشاری خون شود در تعریف فشارخون بارداری قرار نمی گیرد و معمولا پزشکان آن را به فشارخون مزمن مادر قبل از بارداری مرتبط می دانند.

فاکتورهای متعددی در ایجاد پرکلامپشی دخیل هستند. جفت یکی از علل اصلی ایجاد فشار خون بارداری است.

در ابتدای بارداری، عروق خونی جدیدی تولید می‌شود و خونرسانی به جفت را افزایش می‌دهند. در خانم های مبتلا به پره کلامپشی، این عروق خونی به درستی رشد نکرده و عملکرد خوبی ندارند. این عروق، باریک تر از رگهای خونی طبیعی هستند و در نهایت باعث محدود شدن میزان خونرسانی به جفت میشوند.

علت عدم رشد طبیعی عروق می تواند عوامل زیر باشد:

  • جریان خون ناکافی به رحم
  • آسیب به رگهای خونی
  • مشکلات سیستم ایمنی بدن
  • مشکلات ژنتیکی

 عواملی که می‌توانند در افزایش شانس ابتلا به پره کلامپشی موثر باشند عبارتند از:

  • سابقه ابتلا به پره کلامپشی در بارداری قبل 
  • سابقه فشارخون مزمن 
  • بارداری اول
  • بارداری از یک شریک جنسی جدید (بارداری از یک فرد جدید، باعث افزایش ریسک ابتلا به پره کلامپشی، بیشتر از بارداری دوم یا سوم از فرد قبلی می باشد)
  • سن پایین یا بالا (زنان بسیار جوان یا سنین بالای ۳۵ سال)
  • چاقی
  • حاملگی چندقلویی
  • فاصله کم یا زیاد بین زایمان ها (اگر فاصله کمتر از دو سال یا بیشتر از ده سال باشد)
  • سابقه ابتلا به بیماری‌های مزمنی مثل دیابت، میگرن، مشکلات کلیه، لوپوس و ...
  • IVF

  • افزایش دفع پروتئین از ادرار
  • سردرد 
  • تغییر در بینایی شامل از دست دادن موقت بینایی، تاری دید یا حساسیت به نور
  • درد شکمی به ویژه در ناحیه دنده ها سمت راست
  •  تهوع و استفراغ
  • کاهش تعداد پلاکتها
  • اختلال در آزمایش های کبدی
  • کوتاه شدن تنفس به خاطر جمع مایع در ریه 
  • افزایش ناگهانی وزن و ورم به ویژه در صورت و دست ها

عوارض پره اکلامپسی 

اگرچه اکثر مادران مبتلا به پره کلامپشی، نوزادان سالمی به دنیا می آورند؛ ولی گاهی پره کلامپشی می تواند سبب کاهش وزن جنین یا حتی زایمان زودرس شود. همچنین گاهی جنین دچار مشکلات تنفسی نیز می شود. گاهی نیز زایمان به روش سزارین، بسته به شرایط مادر و جنین انتخاب می‌شود.

در شرایط شدیدتر بیماری، ممکن است مادر، مبتلا به سندروم HELP  شود. این سندروم شامل همولیز یا تخریب گلبولهای قرمز خون، افزایش آنزیمهای کبدی و کاهش پلاکت است.

 به علاوه مادر دچار تهوع و استفراغ، سردرد و درد ناحیه راست شکمی می شود.

یکی دیگر از عوارض «پره اکلامپسی» ابتلا به «اکلامپسی» است. اکلامپسی زمانی رخ می دهد که پره کلامپشی کنترل نشده باشد و شامل علائم ذکر شده در بالا، به علاوه‌ی تشنج است.

تشخیص پره اکلامپسی 

 برای تایید تشخیص پره کلامپشی لازم است که شما علاوه بر فشار خون بالا، یک یا تعداد بیشتری از عوارض زیر را از هفته ۲۰ بارداری به بعد داشته باشید:

  • دفع پروتئین در ادرار
  • کاهش تعداد پلاکت
  • اختلال در عملکرد کبد
  • مشکلات کلیه
  • تجمع مایع در ریه 
  • سردرد یا اختلال بینایی

 آزمایشاتی که نیاز است برای بررسی پره اکلامپسی انجام دهید :

  • آزمایش خون: جهت بررسی عملکرد کلیه، کبد و شمارش تعداد پلاکت ها
  • آزمایش ادرار: جهت تعیین میزان پروتئین دفعی و نسبت پروتئین به کراتینین، با جمع آوری ادرار ۲۴ ساعته 
  • سونوگرافی جنین: جهت بررسی رشد جنین

راهکارهای پیشگیری از پره اکلامپسی

 اگرچه تحقیقات زیادی در این زمینه انجام شده است، ولی واقعیت این است که هنوز راه قطعی پیشگیری از پره کلامپشی مشخص نشده است. حتی در مطالعات، خوردن کمتر نمک، افزایش میزان فعالیت بدنی، وکاهش کالری دریافتی، اثر اثبات شده ای در کاهش ریسک ابتلا به پره کلامپشی نداشته است.

در تعدادی از مطالعات، دریافت ویتامین E و C بر روی فشارخون بارداری موثر بوده است. همچنین بین کاهش ویتامین D و افزایش شانس ابتلا به پره اکلامپسی رابطه وجود دارد. در برخی از مطالعات نشان داده شده است که دریافت آسپرین و کلسیم نیز ممکن است موثر باشد.

درمان پره اکلامپسی 

 بهترین و قطعی ترین راه درمان پرکلامپشی، ختم بارداری یعنی زایمان است. اما اگر به خاطر شرایط جنین، نتوان القای زایمان انجام داد معمولاً درمان‌دارویی زیر نظر متخصصین زنان و زایمان شروع می شود.

درمان های مکمل پره اکلامپسی بر مبنای متون طب ایرانی

  • پرهیز از خوردن غذاهای غلیظ مثل حلیم،پیتزا،ماکارونی، قارچ و .....
  • تنظیم ساعت منظم برای غذا خوردن
  • پرهیز از نگرانی و خستگی بیش از حد
  • پرهیز از در هم خوری و پرخوری
  • تنظیم خواب شبانه قبل از ۱۱ شب
  • خوردن غذاهای سبک مثل سوپ و خورشت سبزیجات مثل خورشت کدو یا آلو اسفناج
  •  آشامیدن روزانه دو لیوان آب سیب تازه به عنوان میان وعده صبح و عصر
  •  آشامیدن روزانه یک فنجان شربت عسل کم شیرین با آب لیمو یا آب نارنج
  • خوردن روزانه دو قاشق غذاخوری رب انار شیرین بعد از غذا 
  • نوشیدن شربت آلبالو یا آب انار تازه